C-H-A-M.COM SỐNG CUỘC ĐỜI BẠN MUỐN.

Chuyện người tùy nữ. Chuyện hoa.

C

Khi viết cuốn sách này, tôi đã đặt ra một quy tắc. Đó là không có bất cứ một điều gì xuất hiện trong cuốn sách lại không phải là một hiện thực, tại một nơi nào đó, ở một thời điểm nào đó… Đặt ra quy tắc đó, tôi có lý do. Bởi tôi không muốn bất kỳ ai xem tôi như một kẻ có trí tưởng tượng lệch lạc, quái gở và tàn độc. Hay quở trách rằng tôi bịa ra tất cả những câu chuyện kinh khủng này. Không, không có một câu chuyện tồi tệ nào trong đây là do tôi dựng lên. – Margaret Atwood

30 năm, cuốn sách liên tục vấp phải những chỉ trích và thách thức, thậm chí còn bị rất nhiều phụ huynh yêu cầu gỡ bỏ và cho rằng cần bị cấm tại một số trường học. Trải qua rất nhiều biến cố thăng trầm, cuối cùng sáng danh trở thành tác phẩm kinh điển và nhận được sự ủng hộ mãnh liệt của phụ nữ trên khắp mọi nơi. Người ta tung hô và ngợi ca cuốn sách của bà như một biểu tượng của tiếng nói của Nữ quyền.

Chuyện người tùy nữ được đặt trong một bối cảnh xã hội lạ lùng, bởi cách vận hành của nó dường như vượt xa trí tưởng tượng của rất nhiều người trong số chúng ta. Một xã hội như vậy. 

Thật khó có thể tệ hại hơn được nữa…

Chính vì sự khắc nghiệt đến bạo tàn của những điều diễn ra trong cuốn sách đã khiến nhiều người nghi ngại và cho rằng cuốn sách nên bị cấm triệt vì có thể lan truyền đi những tư tưởng bạo lực và vô nhân đạo. Thế nhưng, nhà văn Margaret Atwood, tác giả cuốn sách đã khẳng định chắc nịch:

không có bất cứ một điều gì xuất hiện trong cuốn sách lại không phải là một hiện thực, tại một nơi nào đó, ở một thời điểm nào đó. Đó là lý do tôi đã thu thập tất cả những tài liệu nghiên cứu.

Cuốn sách không nói gì hơn ngoài sự thật. Vậy mà nghe như có tiếng nói thất vọng: Thà rằng tất cả mọi thứ chỉ là trong thế giới tưởng tượng!

Lắng nghe câu chuyện được kể dưới dạng ngôi thứ nhất. Câu chuyện được kể không bởi một ai khác ngoài chính người tùy nữ.

Thứ lỗi cho tôi vì chuyện này quá nhiều đau thương đến thế. Thứ lỗi cho tôi nó rời rạc từng mảnh vụn, như xác người kẹt giữa hỏa lực cánh sẻ hoặc ngũ mã phanh thây. Nhưng tôi nào có làm gì khác được.
Tôi cũng đã cố đưa vào ít thứ tốt lành rồi đấy. Hoa chẳng hạn, bởi chúng ta sẽ ra sao nếu không có hoa?

Cô nói rằng mình đã cố đưa vào thứ tốt lành – Hoa, để câu chuyện phần nào bớt thương đau, bớt vỡ vụn. Để sự hiện diện của hoa như một niềm hạnh phúc đơn sơ, như một mảng màu tươi sáng hơn cho bức tranh tăm tối mịt mùng này. Lục tìm lại những đoạn văn có hoa, tôi cũng muốn cố vớt vát lại một ý nghĩa tích cực nào đó, nếu như còn, hiện diện tại nơi này.

Tôi lật, giở. Đây rồi, đoạn đầu tiên:

quanh mép vườn những luống hoa, thủy tiên bắt đầu úa, uất kim hương he hé búp, lênh láng màu ra ngoài. Những búp hoa màu đỏ, sậm hơn về gốc cánh, như vết cắt đang bắt đầu liền miệng.

Lại thêm nữa, một đoạn ngắn về hoa uất kim hương:

Cùng một màu đỏ nhưng không mối liên quan. Uất kim hương không làm bằng máu, miệng cười đỏ không phải là hoa, cả hai không giúp lý giải gì cái còn lại. Không thể vì hoa mà phủ nhận kẻ treo cổ, hoặc vì kẻ treo cổ mà chối bỏ hoa.

Có gì đó sai sai. Hoa đây, nhưng không giống như cách người tùy nữ nói – ”điều tốt lành”. Vậy thì chắc là không phải những đoạn này rồi- tôi tự nhủ. Tôi tìm tiếp. Tôi lật, giở.

Uất kim hương bên mép vườn đỏ hơn bao giờ hết, nở to, không còn là ly rượu nữa mà là vại lớn; bung mình vươn lên, muốn đi đâu? Suy cho cùng, chúng đều rỗng cả. Khi đã già, chúng lộn trái, rồi chầm chậm bục, cánh rũ ra ngoài như những mảnh vỡ.

Không phải!

Bầy uất kim hương đã lên đến đỉnh vinh quang và đã lụi, trút từng cánh một, như rụng răng.

Cũng không phải! Tôi lại lật. Tôi lại giở.

Thế đấy. Rồi đến diên vỹ, vươn lên rực rỡ bảnh bảo trên cuống hoa ngất ngưởng, như thủy tinh màu, như màu nước đang bắn tung thì hóa đá, lam nhạt, hoa cà nhạt, hay các màu đậm hơn, nhung và tía, tai mèo đen trong nắng, chàm chiều hôm, và hoa trái tim rỉ máu, hình dong nữ tính đến mức phải ngạc nhiên nếu nhớ chúng bị đánh rễ vừa mới đây thôi.
Thùy liễu cũng chẳng đỡ hơn, lá trổ căng xanh mướt, không ngớt thủ thỉ nhiều ẩn ý. Son sẻ, nó thủ thỉ, xốn xang, những âm gió xào xạc chạy dọc xương sống.

Hoa là đây sao. Những điều tốt lành là đây sao. Đâu rồi những cánh mỏng manh, đâu rồi những sắc hương ngọt ngào, đâu rồi những búp nụ xinh xắn ta thường nghĩ về hoa. Thảm thiết đến nhường này. Bi thương đến nhường này. Sự tồn tại của hoa cũng không thể cứu vãn nổi cho những gì đang xảy ra.

 

Không chỉ trên giấy 

Sự bất bình đẳng trong tác phẩm hiển hiện rõ như ban ngày. Được đẩy lên tới một mức độ cực cùng khi những nhu cầu cơ bản về tinh thần và thể chất của phụ nữ bị tước đoạt trắng trợn. Thi thoảng, ta bắt gặp những dòng hồi tưởng của người tùy nữ về cuộc sống “thời xưa cũ”:

Tôi lại nghĩ đến các hiệu giặt. Những thứ tôi mặc đi đến đó: quần soóc, quần bò, quẩn thể dục. Những thứ tôi bỏ vào đó: quần áo của tôi, xà phòng của tôi, tiền của tôi, tiền tôi tự mình kiếm được. Tôi hình dung lại có trong tay chừng ấy quyền làm chủ.

Những mong ước giản đơn chừng ấy giờ như một món hàng cấm xa xỉ. Đau đớn thay.

Câu chuyện xảy ra với người tùy nữ không đơn giản chỉ là chuyện xảy ra trên trang giấy trắng. Tôi nghe rằng đâu đó trên cùng một lục địa này, vẫn có những người phụ nữ có thể bị đánh đập chỉ vì để lộ một phần khuôn mặt giữa chốn đông nguồ hay những em gái bị đe doạ tính mạng vì dám đến trường học hành… 

Câu chuyện xảy ra với người tùy nữ không đơn giản chỉ là chuyện xảy ra trên trang giấy trắng. Tôi thấy rằng dù ở một nơi văn minh hơn, thì sự bất bình đẳng vẫn còn “chiễm chệ” đó, theo một lối tinh tế hơn, kiểu cách hơn: “Cô A body nóng bỏng, chân dài 1m7 hóa ra bị cô B dìm trên thảm đỏ”, “Hot girl N khoe ảnh bán nude gợi cảm”, “Khoe ảnh du lịch nhưng sự xuống sắc của cô A mới là tâm điểm”

Nhìn vào hiện tại nơi vẫn còn đó rất nhiều điều cần phải làm, trong một cuộc chiến dường như chưa bao giờ chấm dứt:

Cuộc chiến giành nữ quyền.

Add Comment

By Hang Nguyen
C-H-A-M.COM SỐNG CUỘC ĐỜI BẠN MUỐN.

Chủ đề

Dòng thời gian

Dấu trang của CHAM